Phân tích cơ bản

Phân tích cơ bản là gì

Phân tích cơ bản là cách đánh giá giá trị thật của một tài sản dựa trên các yếu tố nền tảng: với cổ phiếu là sức khoẻ và triển vọng của doanh nghiệp, với tiền tệ là nền kinh tế và lãi suất của quốc gia. Ý tưởng cốt lõi là so sánh giá thị trường với giá trị thật để tìm chỗ định giá sai.

Vì sao quan trọng

Nó trả lời câu hỏi nên mua cái gì và vì sao, ở tầng giá trị chứ không phải tầng đồ thị. Với nhà đầu tư dài hạn, phân tích cơ bản là nền tảng chính; với người giao dịch ngắn hạn, nó vẫn hữu ích để tránh đứng ngược một xu hướng nền tảng mạnh.

Cách tiếp cận chính

Với cổ phiếu, người phân tích cơ bản đọc báo cáo tài chính, đánh giá lợi nhuận, tăng trưởng, nợ, và định giá bằng các thước đo như hệ số giá trên lợi nhuận. Với tiền tệ và tài sản vĩ mô, họ theo dõi lãi suất, lạm phát, tăng trưởng kinh tế và chính sách ngân hàng trung ương. Mục tiêu chung là ước lượng giá trị hợp lý rồi so với giá đang có.

Cách áp dụng

Dùng phân tích cơ bản để chọn tài sản đáng nắm giữ và tránh những tài sản yếu về nền tảng. Nó mạnh nhất ở khung thời gian dài, nơi giá có thời gian phản ánh giá trị. Nhiều người kết hợp: dùng phân tích cơ bản để chọn cái gì, dùng phân tích kỹ thuật để chọn thời điểm.

Ví dụ thực tế

Hai công ty cùng giá cổ phiếu, nhưng một công ty lợi nhuận tăng đều và nợ thấp, công ty kia thua lỗ và nợ cao. Phân tích cơ bản giúp phân biệt hai trường hợp này, điều mà nhìn đồ thị giá đơn thuần không cho thấy. Đây là lý do nhà đầu tư dài hạn coi trọng nền tảng doanh nghiệp hơn biến động giá ngắn hạn.

Sai lầm phổ biến

• Mua chỉ vì giá rẻ mà không xét vì sao rẻ, dẫn tới mua phải tài sản yếu nền tảng.
• Bỏ qua hoàn toàn phân tích kỹ thuật nên mua đúng tài sản nhưng sai thời điểm.
• Tin vào một chỉ số đơn lẻ thay vì nhìn bức tranh tổng thể.
• Nhầm câu chuyện hấp dẫn với nền tảng thật có số liệu.

Câu hỏi thường gặp

• Phân tích cơ bản hợp với ai? Hợp nhất với nhà đầu tư trung và dài hạn, nhưng người ngắn hạn cũng nên biết để không đứng ngược nền tảng mạnh.
• Có cần biết kế toán mới phân tích cơ bản được không? Nắm được vài thước đo nền tảng đã đủ để bắt đầu; đào sâu kế toán là bước nâng cao về sau.
• Phân tích cơ bản và kỹ thuật có mâu thuẫn không? Không. Nhiều người dùng cơ bản để chọn tài sản và kỹ thuật để chọn thời điểm vào ra.

Checklist

• ☐ Mình có hiểu vì sao tài sản này đáng giá không, ở tầng nền tảng?
• ☐ Mình dựa trên số liệu hay chỉ dựa trên câu chuyện?
• ☐ Khung thời gian của mình có đủ dài để nền tảng phát huy không?